flagaSłyszeliście kiedyś o polskiej wiosce w Turcji? Jeżeli nie, to z przyjemnością przedstawiam Wam Adampol – Polonezköy, co oznacza po prostu „Polska Wieś”. Ta polska wioska w Turcji założona została w połowie XIX wieku. Znajduje się po azjatyckiej części Bosforu na obrzeżach Istambułu. Do 1960 roku wieś pełniła typowo rolniczą rolę. Mieszkańcy wsi posługiwali się językiem tureckim oraz polskim. Pielęgnowano również polskie obyczaje. Od II połowy XX wieku wieś zmieniła się w typowy ośrodek turystyczny, składający się głównie z hoteli. Niestety już tylko najstarsi mieszkańcy wsi znają język przodków. W tej chwili osoby pochodzenia polskiego w Polonezköy stanowią już mniejszość, jednak nadal wójtem wybierany jest tradycyjnie Polak.

Z inicjatywy księcia Adama Czartoryskiego, Michał Czajkowski (działacz niepodległościowy, pisarz i poeta) zakupił na terenach położonych o 100 km od Istambułu tereny, na których księża lazaryści (zgromadzenie zakonne), stworzyli wieś. W 1842 roku poświęcono pierwszą chatę, a wieś ochrzczono Adampolem na cześć Adama Czartoryskiego.  Prócz powstańców listopadowych, którzy ukryli się w Turcji, Czajkowski osiedlił we wsi, wykupionych z niewoli tureckiej i czerkieskiej, jeńców polskiego pochodzenia. Istnienie polskiej gminy na świecie, w czasie, gdy nie istniało polskie państwo, było bardzo ważne dla polaków. Do Adampolu uciekali nie tylko Polacy, ale i emigranci z terenów carskiej Rosji. Język używany mieszkańców wsi był bardzo urozmaicony, gdyż zamiast zwykłego języka polskiego składał się z wielu gwar regionalnych. Wpływ na to miało również sprowadzenie przez Czajkowskiego,  z terenów Bośni, zakonu franciszkanów. Po 1856 roku większość osadników pochodziła już z obszarów etnicznie polskich. Na używanie przez całą wspólnotę języka polskiego miało wpływ utworzenie polskiej szkoły.  Adampol był nie tylko miejscem ukrycia dla polskich emigrantów, ale również ośrodkiem działalności politycznej polskiej emigracji.

Przez ponad 100 lat, aż do czasów industrializacji tych obszarów, spowodowanej rozrostem Istambułu, obyczaje polskie zachowały się w Adampolu bez zmian. Była to oaza staropolskich obyczajów. Władze tureckiej patrzyły na Polonezköy życzliwym okiem. 150 rocznica powstania wsi była obchodzona w Turcji bardzo hucznie.